Table of Contents

    In tegenstelling tot octrooien, waarbij het gaat om een uitvinding, moet u geen formaliteiten vervullen of stappen ondernemen om een auteursrechtelijke bescherming op uw werk te genieten. De bescherming door een auteursrecht gebeurt automatisch vanaf het moment dat er sprake is van een origineel werk en het in een concrete vorm is opgenomen (een louter idee wordt m.a.w. niet beschermd).

    Het is echter nuttig om over een bewijs van datum van creatie van het werk te beschikken en van het bewijs dat u wel degelijk de auteur of coauteur bent. Het leveren van dat bewijs staat u vrij. U kunt aantonen dat u de auteur bent met elk document, opname, publicatie zonder dat het voorafgaandelijk goedgekeurd of gecertificeerd moet worden door een organisatie.

    Beheersvennootschappen en de billijke vergoeding

    Het gaat om privévennootschappen die instaan voor de inning en verdeling van auteursrechten of naburige rechten naar aanleiding van het gebruik van werken en prestaties. Zij beschikken over een ministeriële vergunning om hun activiteiten op het Belgische grondgebied uit te oefenen. Via de volgende link vindt u een overzicht van de in België erkende beheersvennootschappen: voorstelling van de beheersvennootschappen.

    De beheersvennootschappen staan onder het toezicht van de Controledienst van de vennootschappen voor het beheer van auteursrechten en naburige rechten bij de FOD Economie.

    Door zich aan te sluiten bij een beheersvennootschap vindt er een overdracht van rechten plaats, waardoor de beheersvennootschap optreedt voor rekening van de rechthebbenden. Voor meer informatie raden we u aan om de statuten, algemene reglementen en de aansluitingsvoorwaarden van de beheersvennootschappen te lezen zodat u een overzicht krijgt van de diensten die zij aanbieden.

    Een beheersvennootschap kan ook controleurs (erkende agenten) inzetten, die in dienst zijn van de vennootschap, om ter plaatse vaststellingen te doen (in het geval van een evenement of in de uitbating) van het gebruik van het door de beheersvennootschap vertegenwoordigde repertoire.

    De beheersvennootschap Reprobel werd aangesteld om de inning en de verdeling te doen van de reprografievergoeding en de wettelijke uitgeversvergoeding. Daarnaast heeft ze ook tarieven uitgewerkt voor het printen van auteursrechtelijk beschermde werken en voor het hergebruik van digitale werken.

    Indien u (onderneming, copyshop, vrij beroep, …) beschermde werken fotokopieert en/of print, dan moet u de corresponderende vergoeding betalen aan Reprobel. Deze beheersvennootschap stelt de gebruikers een tarief voor dat de reprografievergoeding, de wettelijke uitgeversvergoeding en de vergoeding voor prints en digitale werken bepaalt. U moet zich aanmelden door naar het portaal van Reprobel te gaan, en gebruik te maken van de gebruikersnaam en het wachtwoord die u werden toegekend. Dit voorstel is echter gebaseerd op de informatie waarover Reprobel via de Kruispuntbank van Ondernemingen beschikt. Het komt dus niet automatisch overeen met de werkelijke situatie van de gebruikers. Daarom kunt u op de portaalsite van Reprobel een passender tarief kiezen. Zo kunt u:

    1. een meer geschikte standaardaangifte kiezen, die beter bij uw onderneming past.
    2. gebruikmaken van een volumeaangifte (aantal kopieën van beschermde werken) waarin u aangeeft hoeveel fotokopieën, prints en digitaal hergebruik van beschermde werken u maakt. U betaalt dan een specifieke paginavergoeding.

    Als u geen auteursrechtelijk beschermde werken hebt gereproduceerd, moet u dat meedelen aan Reprobel door te kiezen voor een volumeaangifte en nul aan te duiden. Reprobel mag u geen factuur sturen louter omdat u een apparaat hebt (kopieertoestel, fax, scanner, ...).

    Dat kunt u doen:

    • via het portaal van Reprobel, met de gebruikersnaam en het wachtwoord die u in de brief hebt gekregen;
    • per telefoon: 078 15 15 11;
    • per fax: 02 551 08 85.

    Vermeld steeds uw Reprobelnummer.

    Contact

    Reprobel
    Troonstraat 98 bus 1
    1050 Brussel

    De tarieven van Reprobel worden vastgelegd in functie van de sector (publieke of private sector), de categorie of het aantal VTE’s. Als u een brief van Reprobel hebt ontvangen waarin u een specifiek tarief wordt voorgesteld en u vindt dat dit niet overeenstemt met de situatie van uw onderneming, dan kunt u een ander tarief kiezen en uw situatie preciseren.

    Dat kunt u doen:

    • via het portaal van Reprobel, met de gebruikersnaam en het wachtwoord die u in de brief hebt gekregen;
    • per telefoon: 078 15 15 11;
    • per fax: 02 551 08 85.

    Vermeld steeds uw Reprobelnummer.

    Contact

    Reprobel
    Troonstraat 98 bus 1
    1050 Brussel

    De billijke vergoeding is een vergoeding die de gebruiker verschuldigd is aan de beheersvennootschappen die de uitvoerende kunstenaars (zanger, gitarist, …) en de producenten (muziekproducenten) vertegenwoordigen.

    U moet die vergoeding betalen in het geval van een openbare uitvoering van opgenomen muziek (met cd, mp3, radio, …).

    Vóór 1 januari 2020 moesten de gebruikers enerzijds auteursrechten betalen aan SABAM voor auteurs-componisten, en anderzijds de billijke vergoeding aan SIMIM en PlayRight voor de producenten en uitvoerende kunstenaars. Die situatie leidde tot moeilijkheden, want naast het feit dat er dubbel zoveel stappen moesten worden ondernomen, dachten sommige gebruikers ten onrechte dat zij alle rechten voor het gebruik van muziek hadden betaald na slechts één van deze betalingen te hebben gedaan.

    Sinds 1 januari 2020 kunt u de aangiftes voor het gebruik van muziek voor een uitbating of in het kader van een evenement indienen via een uniek platform voor het gebruik van muziek: Unisono. Via dat platform kunnen alle vergoedingen voor het gebruik van muziek met de beheersvennootschappen SABAM, SIMIM en PlayRight in één keer worden betaald.

    SIMIM (vertegenwoordigt de producenten) en PlayRight (vertegenwoordigt de uitvoerende kunstenaars) staan in voor de inning van de billijke vergoeding.  Zij hebben die opdracht echter toevertrouwd aan het platform Unisono, dat ook instaat voor de inning van de auteursrechten.

    Unisono mag u extra bedragen vragen.

    Een tijdelijke activiteit moet u minstens vijf kalenderdagen voorafgaand aan de activiteit aangeven bij de betrokken beheersvennootschappen. Doet u dat niet, dan mag de beheersvennootschap u een bijkomend forfaitair bedrag aanrekenen. Bij een laattijdige aangifte bedraagt dat 15 % van de licentie, met een minimum van 45 euro. Indien er geen aangifte werd gedaan, bedraagt de verhoging eveneens 15 %, maar geldt er een minimum van 100 euro. Als de aangifte op tijd werd gedaan, maar de gegevens duidelijk onvolledig of onjuist zijn, bedraagt de verhoging 15 %, met een minimum van 100 euro. Die bedragen worden geïndexeerd.

    Indien er geen aangifte werd gedaan en een controleur van de bevoegde beheersvennootschappen moet langskomen om ter plaatste vaststellingen te doen, kan daarvoor een schadevergoeding van 125 euro worden aangerekend. Voorwaarde is dat het om een beëdigde vaststeller gaat. Dat betekent dat die werd aangesteld via ministerieel besluit.

    Ja, want zelfs als voor de zaal waar het evenement plaatsvindt, een jaarovereenkomst gesloten is voor de billijke vergoeding, is het mogelijk dat de jaarovereenkomst niet noodzakelijk alle evenementen dekt die in de zaal worden georganiseerd.

    Als er een jaarovereenkomst “met drank” gesloten werd en u organiseert een evenement “met dans”, dan is dat evenement niet door de jaarovereenkomst gedekt. U moet in dat geval een specifieke aangifte voor het evenement indienen.

    Het is dus van belang dat u nagaat tot welke categorie uw evenement behoort om te bepalen of het wordt gedekt door de jaarovereenkomst.

    SIMIM (vertegenwoordigt de producenten) en PlayRight (vertegenwoordigt de uitvoerende kunstenaars) zijn de beheersvennootschappen die de billijke vergoeding innen. Zij hebben die opdracht echter toevertrouwd aan het platform Unisono, dat ook instaat voor de inning van de auteursrechten. U kunt Unisono contacteren via de rubriek “Contact” op zijn website of telefonisch op het nummer 02 286 82 11.

    Indien er een openbare uitvoering plaatsvindt van opgenomen muziek (bv. in een winkel, café, …), moet u een billijke vergoeding betalen overeenkomstig artikel XI.213 van het Wetboek van economisch recht.

    SIMIM (vertegenwoordigt de producenten) en PlayRight (vertegenwoordigt de uitvoerende kunstenaars) zijn de beheersvennootschappen die de billijke vergoeding innen. Vóór 1 januari 2020 hebben zij Outsourcing Partners nv en Honebel cv (voor de horeca) de opdracht gegeven de billijke vergoeding te innen.

    Sinds 1 januari 2020 kunt u de aangiftes voor het gebruik van muziek voor een uitbating of in het kader van de organisatie van een evenement indienen via een uniek platform voor het gebruik van muziek, namelijk Unisono. Via dat platform kunnen alle vergoedingen voor het gebruik van muziek met de beheersvennootschappen SABAM, SIMIM en PlayRight in één keer worden betaald.

    Voor alle prestaties vóór 1 januari 2020 zijn de vennootschappen Outsourcing Partners en Honebel nog gemandateerd om de onbetaalde bedragen te innen.

    De betaling van de billijke vergoeding kan tot vijf jaar teruggaan in de tijd voor de jaarovereenkomsten, op voorwaarde dat er tijdens die periode effectief opgenomen muziek werd afgespeeld (artikel 74 van het koninklijk besluit van 17 december 2017 betreffende de billijke vergoeding van de uitvoerende kunstenaars en producenten voor de openbare uitvoering van fonogrammen of bij uitzending van fonogrammen via de omroep). De vennootschap die instaat voor de inning moet wel bewijzen dat u tijdens de periode waarvoor zij van u een betaling vordert, daadwerkelijk muziek afspeelde.

    Als u een dergelijk betalingsverzoek ontvangt en u gaat daarmee niet akkoord, dan kunt u de innende vennootschap een aangetekende brief sturen. Daarin vraagt u om de bewijzen waaruit blijkt dat er de voorgaande jaren een openbare uitvoering van opgenomen muziek heeft plaatsgevonden.

    Indien u niet betaalt, kunnen zij het incassobureau Intrum nv verzoeken om op te treden.

    Nuttige adressen

    Outsourcing Partners nv
    Martelaarslaan 55
    9000 Gent
    Tel.: 02 710 51 00 (elke werkdag van 9.00 tot 15.30 uur)
    Fax: 02 710 51 10
    E-mail: info@requit.be

    Honebel cv
    Sint-Goriksstraat 10
    1000 Brussel
    Tel.: 02 514 27 33 (elke werkdag van 9.00 tot 12.00 uur en van 13.00 tot 16.00 uur)

    Intrum nv
    Martelaarslaan 21 bus 1001
    9000 Gent
    Tel: 02 708 30 33 (elke werkdag van 8.30 tot 20.00 uur en op zaterdag van 9.00 tot 13.00 uur)

    Normaal niet, want in principe mag een beheersvennootschap geen rechten innen voor het gebruik van een werk of een prestatie waarvan het beheer niet aan haar werd toevertrouwd door de rechthebbende.

    Op dat principe bestaan echter uitzonderingen (namelijk wettelijke licenties) voor de inning van:

    • de vergoeding voor privékopie;
    • de vergoeding voor reprografie;
    • de wettelijke uitgeversvergoeding;
    • de vergoeding voor reproductie en mededeling van werken in het kader van onderwijs en wetenschappelijk onderzoek;
    • de vergoeding voor openbare uitlening en
    • de billijke vergoeding.

    Wanneer er een wettelijke licentie is, kan de rechthebbende niet weigeren zijn toestemming te geven voor de exploitatie van zijn werken of prestaties, voor zover hij een billijke vergoeding ontvangt voor het gebruik ervan. Het bedrag van die vergoeding wordt vastgelegd door koninklijke besluiten.

    Zo is ook de doorgifte via kabel en de mededeling aan het publiek via directe injectie onttrokken aan het principe van het exclusieve recht van de rechthebbenden. Aangezien er in die gevallen geen vergoeding is vastgelegd door een koninklijk besluit, zijn de rechthebbenden verplicht een beroep te doen op een collectieve beheersvennootschap om de tarieven voor de exploitatie van werken en prestaties via doorgifte via de kabel en via directe injectie vast te leggen.

    In de aangehaalde gevallen, ongeacht of het werk of de prestatie al dan niet deel uitmaakt van het repertoire van de vennootschap die instaat voor de inning, zijn de rechten verschuldigd zodra is voldaan aan de vastgestelde gebruikscriteria.

    Indien de uitvoerende kunstenaars en de producenten van fonogrammen op zekere wijze hebben afgezien van de billijke vergoeding die hen verschuldigd is, mag de beheersvennootschap die niet innen.

    Ja.

    Indien u wenst te weten of een bepaald werk deel uitmaakt van het repertoire van een beheersvennootschap, kunt u de vennootschap een gemotiveerd verzoek sturen. De beheersvennootschap moet vervolgens zonder onnodige vertraging die informatie op elektronische wijze verstrekken (artikel XI. 267 van het Wetboek van economisch recht).

    Het kan dat u voor het gebruik van een werk meerdere facturen ontvangt.

    De reden is dat bij de creatie van een werk vaak meerdere makers betrokken zijn. Een liedje, bijvoorbeeld, wordt geschreven door een componist en een tekstschrijver, zonder dat die twee functies noodzakelijk in een en dezelfde persoon zijn verenigd. Zo ook is de zanger niet noodzakelijk de componist, en bij de opname van de muziekband zijn meerdere muzikanten, een gitarist, pianist, drummer, … betrokken. Tot slot is ook de financiële inbreng van de producer nodig om ervoor te zorgen dat het werk tot stand kan komen.

    Die verschillende personen beschikken elk over een exclusief recht om de reproductie of de communicatie van het werk toe te staan of te verbieden. Wanneer u een werk wilt reproduceren of verspreiden, moet u bijgevolg een veelheid aan toestemmingen verkrijgen.

    Die rechthebbenden verenigen zich doorgaans in beheersvennootschappen, waaraan ze een mandaat toevertrouwen voor het beheer van de rechten die verbonden zijn aan hun werken of prestaties. Die beheersvennootschappen zijn gespecialiseerd. Zo beheert SABAM de auteursrechten, SIMIM beheert de billijke vergoeding van de producenten en PlayRight die van de uitvoerende kunstenaars.

    De facturen kunt u dus krijgen van ofwel een of meerdere beheersvennootschappen, ofwel van de rechthebbenden zelf, wanneer die ervoor hebben gekozen hun rechten zelf te beheren.

    Bovendien kan het gebruik van een werk betrekking hebben op verschillende exploitatiewijzen van dat werk. Zo kan een muzikaal werk eerst worden gereproduceerd op een geluidsdrager, om vervolgens aan een publiek te worden meegedeeld. Dat brengt onvermijdelijk de toepassing van twee afzonderlijke tariefregels met zich mee, en bijgevolg de ontvangst van twee facturen die daarop betrekking hebben.

    Meerdere initiatieven beogen een vereenvoudiging op dat vlak. Wanneer u bijvoorbeeld muziek wenst uit te zenden, kunt u uw aangifte voor zowel de auteursrechten (SABAM) als voor de billijke vergoeding (SIMIM en PlayRight) doen via de website van Unisono.

    Ook het afspelen van muziek op de werkvloer wordt voor zowel de auteursrechten als de naburige rechten geregeld door Unisono. Sinds 1 januari 2020 kunt u ook het muziekgebruik in een uitbating (winkel, café, …) of in het kader van een evenement via dat portaal regelen. Zo ontvangt u nog slechts één factuur waarbij zowel de auteursrechten (SABAM) als de billijke vergoeding (SIMIM en PlayRight) gefactureerd worden.

    Een beheersvennootschap kan een beroep doen op controleurs, die in dienst zijn van de beheersvennootschap, om ter plaatse (op het evenement of in de uitbating) vaststellingen te doen van het gebruik van het door de beheersvennootschap vertegenwoordigde repertoire. Die controleurs kunnen met een ministerieel besluit erkend zijn, en in dat geval gelden hun vaststellingen tot het tegendeel is bewezen. Die agenten worden erkend op basis van artikel XI.263, §3 van het Wetboek van economisch recht, en beëdigd overeenkomstig artikel 572 van het Gerechtelijk Wetboek.

    De gebruiker die de vaststellingen van een erkend agent betwist, moet die weerleggen aan de hand van bewijzen. Dat moet in eerste instantie gebeuren bij de betrokken beheersvennootschap(pen). Dergelijk bewijs kan met alle rechtsmiddelen worden geleverd (getuigen, schriftelijk bewijs, vermoedens, begin van bewijs bij geschrift…).

    De erkende agenten hebben geen enkele bevoegdheid van gerechtelijke politie. Ze hebben dus enkel het recht op zoek te gaan naar informatie binnen dezelfde grenzen als een gewone burger. Ze hebben geen bevoegdheid om zich toegang te verschaffen tot privéplaatsen of, behalve in de gevallen bepaald door de wet, om zich kopieën van bepaalde documenten te laten overhandigen. Ze kunnen alleen maar feiten vaststellen die mogelijkerwijs een inbreuk vormen op de rechten erkend door titel 5 van boek XI van het Wetboek van economisch recht, voor zover die feiten plaatsgrijpen op een voor het publiek toegankelijke plaats.

    Dat betekent dat de uitgevoerde vaststellingen door een niet-erkende agent dus wel in aanmerking kunnen worden genomen, maar geen particuliere bewijswaarde bezitten.

    De Controledienst van de vennootschappen voor het beheer van auteursrechten is bevoegd om de wettelijkheid van de bevindingen van de erkende agenten na te gaan. Een probleem kunt u melden bij het Meldpunt.

    De beheersvennootschappen moeten de nodige maatregelen treffen om de rechten die zij innen binnen de 9 maanden na afloop van het boekjaar waarin de rechten zijn geïnd, te verdelen en uit te betalen (artikel XI.252 §1, tweede lid van het Wetboek van economisch recht). Indien uw beheersvennootschap rechten ontvangt op basis van een vertegenwoordigingsovereenkomst, dan bedraagt de termijn 6 maanden na ontvangst van de rechten (artikel XI.260, §3, tweede lid van het Wetboek van economisch recht).

    Als het niet mogelijk blijkt die termijn te respecteren, moet de beheersvennootschap daarvoor objectieve redenen aangeven in haar jaarverslag. U kunt eveneens meer uitleg vragen bij de beheersvennootschap waarom bepaalde rechten niet binnen de wettelijke verdelingstermijn werden uitbetaald.

    Wanneer u die niet krijgt, of wanneer u niet tevreden bent met de uitleg, kunt u zich richten tot de rechtbank. Daarnaast kunt u een probleem melden bij het Meldpunt.

    Raadpleeg de verdelingsregels van uw beheersvennootschap om te weten te komen welk bedrag de beheersvennootschap u moet betalen. Indien u de verdelingsregels niet ter beschikking hebt, kunt u die aanvragen bij uw beheersvennootschap. Die laatste is immers gehouden die door te sturen binnen een termijn van drie weken (artikel XI.249 §3 van het Wetboek van economisch recht).

    Indien u meent dat de regels niet correct toegepast werden, moet u eerst uw beheersvennootschap contacteren en kunt u daarbij een klacht indienen, waarop u in het algemeen binnen één maand antwoord moet krijgen (artikel XI.273/1, §3 van het Wetboek van economisch recht). Indien de beheersvennootschap voet bij stuk houdt en u nog steeds niet akkoord gaat, moet u zich ofwel tot de rechtbank richten ofwel een klacht indienen via het Meldpunt.

    Auteursrechten op websites

    De relaties tussen de opdrachtgever en de maker van de site worden behandeld in de “Guidelines auteursrechten voor websitehouders” die door de FOD Economie werden gepubliceerd.

    Wanneer u een website met beschermde werken (tekst, afbeelding, foto, muzieksequens, video’s of videoclips) wilt creëren, is het belangrijk om de volgende stappen te ondernemen en om u te laten bijstaan door een in de materie bekwame persoon.

    • Stel een inventaris op van de elementen die op de website gereproduceerd of gebruikt worden en die auteursrechtelijk beschermd kunnen zijn.
    • Bepaal de rechthebbenden van het auteursrecht en de naburige rechten, van wie u een toestemming moet verkrijgen.
    • Definieer de handelingen waarin de auteursrechtelijk beschermde werken worden gebruikt, of m.a.w. bepaal de exclusieve rechten van de desbetreffende auteur en/of producent, en tot slot, verkrijg de vereiste toestemmingen m.b.t. het auteursrecht en de naburige rechten.
    • Stel een ontwerp van overeenkomst op en onderhandel over de rechten met de auteur(s) en/of met de producent of met hun respectievelijke beheersvennootschappen.
    • Bewaar alle overeenkomsten en toestemmingen die u van de rechthebbenden hebt verkregen zorgvuldig, voor het geval u later het bestaan van een akkoord met hen moet bewijzen.

    In het kader van die vierde stap vindt u nuttige informatie op de pagina’s “Auteursrecht “ en “Naburige rechten”.

    Achtergrondmuziek op de website van mijn bedrijf, vereniging of openbare dienst

    U moet het onderscheid maken tussen enerzijds hetgeen u verschuldigd bent aan de auteurs-componisten en anderzijds het deel dat u verschuldigd bent aan de producenten. Via het platform Unisono kunt u zowel de aan de een als aan de ander verschuldigde vergoeding afdekken. Unisono is een samenwerking tussen SABAM, SIMIM en PlayRight. Ga naar de website van Unisono, klik op “Maak een simulatie”, klik vervolgens op “Dagelijks gebruik (horeca, winkel, muziek op de werkplaats)”, kies “Ander gebruik” in het dropdownmenu, “Achtergrondmuziek op bedrijfswebsite” en “Ga verder (naar tarief)”.

    Vul de gevraagde gegevens in en het tarief verschijnt.

    U kunt ook een aangifteformulier afdrukken en invullen. Voor sommige sectoren zijn er aangepaste formulieren.

    Belangrijk: u beschikt niet over de toelating om de achtergrondmuziek te gebruiken tenzij u aan de volgende vier cumulatieve voorwaarden voldoet:

    1. de totale duur van de gebruikte muziekstukken mag de 15 minuten niet overschrijden;
    2. de muziek die wordt afgespeeld kan niet worden gedownload;
    3. het gaat niet om een webradio;
    4. de muziek wordt niet gebruikt voor een reclame-, promotie- of animatiespot (flash, video, enz.).

    Voldoet uw website niet aan die voorwaarden, dan moet u bij elke rechthebbende van de gebruikte muziek de toestemming vragen.

    Muziekwerken of videoclips “on demand” ter beschikking stellen op mijn website (streaming)

    U moet het onderscheid maken tussen enerzijds hetgeen u verschuldigd bent aan de auteurs-componisten en anderzijds het deel dat u verschuldigd bent aan de producenten en de vertolkende en uitvoerende kunstenaars.

    Om de auteurs-componisten te vergoeden, gaat u naar de website van Unisono en klikt u achtereenvolgens op “Muziek”, “Internet” en “Tarief streaming muziek” om het tarief te krijgen.

    Deze rechten komen toe aan SABAM, maar aangezien Unisono door SABAM wordt beheerd, kunt u uw aanvraag indienen via dit platform, door te klikken op “Doe een aangifte”. U moet inloggen, of, bij een eerste bezoek, moet u zich registreren.

    Die vergoeding dekt enkel de rechten van de auteurs-componisten. U moet daarnaast ook de rechten van de producenten, uitvoerende en vertolkende kunstenaars regelen. Het is echter niet nodig om contact op te nemen met de beheersvennootschap van de vertolkende en uitvoerende kunstenaars, “PlayRight”, omdat de vertolkende en uitvoerende kunstenaars hun rechten voor dit soort gebruik in de regel overdragen aan de producenten. U moet dus toestemming krijgen van de beheersvennootschap van de muziekproducenten. U moet daarbij de volgende stappen ondernemen.

    1. Muziekwerken

    Indien u muziekwerken “on demand” wilt aanbieden, moet u zich rechtstreeks tot de producenten richten om de vereiste toestemming(en) te krijgen. Indien u die muziekwerken echter lineair of semilineair (webradio) wilt aanbieden, dan kan dat via SIMIM, de beheersvennootschap van de producenten. Ga naar de website van SIMIM en klik door naar de pagina “Internet Muziek”.

    Onder “Webcasting / Streaming” vindt u de tarieven en het aangifteformulier.

    1. Videoclips

    Indien u videoclips “on demand” wilt aanbieden, moet u zich rechtstreeks tot de videoclipproducenten richten om de vereiste toestemming(en) te krijgen. Als u die videoclips echter lineair of semilineair wilt aanbieden, dan kan dat via IMAGIA, de beheersvennootschap van de videoclipproducenten. Ga naar de pagina Imagia op de website van SIMIM, waar u de toepasselijke tarieven vindt.

    U moet het onderscheid maken tussen enerzijds hetgeen verschuldigd is aan de auteurs-componisten en anderzijds het deel dat verschuldigd is aan de producenten en de vertolkende en uitvoerende kunstenaars.

    Om de auteurs-componisten te vergoeden, gaat u naar de website van Unisono en klikt u achtereenvolgens op “Muziek”, “Internet” en “Tarief commerciële audiovisuele productie” om het tarief te krijgen.

    Deze rechten komen toe aan SABAM, maar aangezien Unisono door SABAM wordt beheerd, kunt u uw aanvraag indienen via dit platform, door te klikken op “Doe een aangifte”. U moet inloggen, of, bij een eerste bezoek, moet u zich registreren.

    Die vergoeding dekt enkel de rechten van de auteurs-componisten. U moet daarnaast ook de rechten van de producenten, uitvoerende en vertolkende kunstenaars regelen. Het is echter niet nodig om contact op te nemen met de beheersvennootschap van de vertolkende en uitvoerende kunstenaars, “PlayRight”, omdat de vertolkende en uitvoerende kunstenaars hun rechten voor dit soort gebruik in de regel overdragen aan de producenten. Het is dus van de beheersvennootschap van de muziekproducenten dat u de toestemming moet krijgen.

    U kunt daarvoor naar de website van SIMIM gaan. Klik op “Audiovisuele Producties” en vervolgens op “Meer informatie over de aangifte van audiovisuele producties”. Vraag dan een contract aan door contact op te nemen via het adres dat op de pagina “Audiovisuele Producties” vermeld staat onder “Informatie”: vince.versteynen@simim.be, tel.: 02 775 82 10.

    U moet het onderscheid maken tussen enerzijds hetgeen verschuldigd is aan de auteurs-componisten en anderzijds het deel dat verschuldigd is aan de producenten en de vertolkende en uitvoerende kunstenaars.

    Om de auteurs-componisten te vergoeden, gaat u naar de website van Unisono en klikt u achtereenvolgens op “Muziek”, “Internet” en “Tarief voor de online distributie van muziekwerken” om het tarief te krijgen.

    U kunt vervolgens uw aanvraag indienen via het platform Unisono, “Doe een aangifte”. U moet inloggen, of, bij een eerste bezoek, moet u zich registreren.

    U moet daarnaast ook de rechten van de producenten, uitvoerende en vertolkende kunstenaars regelen. Noch de beheersvennootschap van de vertolkende en uitvoerende kunstenaars, “PlayRight”, noch die van de producenten, “SIMIM”, staat in voor het collectieve beheer van de rechten voor dat soort gebruik.

    Dat betekent:

    • dat de houder van de website geen vorderingen moet verwachten van die twee vennootschappen en
    • dat de enige manier om geen enkele vordering te moeten vrezen, een individuele onderhandeling is, rechtstreeks met de houders van de naburige rechten.

    Om de auteurs-componisten te vergoeden, gaat u naar de website van Unisono en klikt u achtereenvolgens op “Muziek”, “Internet” en “Tarief voor de online distributie van muziekwerken” om het tarief te krijgen.

    Deze rechten komen toe aan SABAM, maar aangezien Unisono door SABAM wordt beheerd, kunt u uw aanvraag indienen via dit platform, door te klikken op “Doe een aangifte”. U moet inloggen, of, bij een eerste bezoek, moet u zich registreren.

    U moet daarnaast ook de rechten van de producenten, uitvoerende en vertolkende kunstenaars regelen. Noch de beheersvennootschap van de vertolkende en uitvoerende kunstenaars, “PlayRight”, noch die van de producenten, “SIMIM”, staat in voor het collectieve beheer van de rechten voor dat soort gebruik.

    Dat betekent:

    • dat de houder van de website geen vorderingen moet verwachten van die twee vennootschappen en
    • dat de enige manier om geen enkele vordering te moeten vrezen, een individuele onderhandeling is, rechtstreeks met de houders van de naburige rechten.

    Om de auteurs-componisten te vergoeden, gaat u naar de website van Unisono en klikt u achtereenvolgens op “Muziek”, “Internet” en “Tarief voor de online distributie van muziekwerken” om het tarief te krijgen.

    Deze rechten komen toe aan SABAM, maar aangezien Unisono door SABAM wordt beheerd, kunt u uw aanvraag indienen via dit platform, door te klikken op “Doe een aangifte”. U moet inloggen, of, bij een eerste bezoek, moet u zich registreren.

    U moet daarnaast ook de rechten van de producenten, uitvoerende en vertolkende kunstenaars regelen. Het is echter niet nodig om contact op te nemen met de beheersvennootschap van de vertolkende en uitvoerende kunstenaars, “PlayRight”, omdat de vertolkende en uitvoerende kunstenaars hun rechten voor dit soort gebruik in de regel overdragen aan de producenten. Het is dus van de beheersvennootschap van de muziekproducenten dat u de toestemming moet krijgen.

    Om de muziekproducenten te vergoeden, gaat u naar de website van SIMIM, waar u op de pagina “Internet Muziek” klikt. Onder “Podcasting”, “a) voor radiozenders” of “b) voor niet-radiozenders” kiest u voor “Tarieven” en “Aangifteformulier”.

    Om de auteurs-componisten te vergoeden, gaat u naar de website van Unisono en klikt u op “Muziek”. Daarna klikt u achtereenvolgens op “Webradio/tv” en “Tarieven voor radio-omroepen en het online aanbieden van radioprogramma’s” om het tarief te krijgen. 

    Deze rechten komen toe aan SABAM, maar aangezien Unisono door SABAM wordt beheerd, kunt u uw aanvraag indienen via dit platform, door te klikken op “Aanvraagformulier” en de instructies te volgen.

    U moet daarnaast ook de rechten van de producenten, uitvoerende en vertolkende kunstenaars regelen. Het is echter niet nodig om contact op te nemen met de beheersvennootschap van de vertolkende en uitvoerende kunstenaars, “PlayRight”, omdat de vertolkende en uitvoerende kunstenaars hun rechten voor dit soort gebruik in de regel overdragen aan de producenten. Het is dus van de beheersvennootschap van de muziekproducenten dat u de toestemming moet krijgen.

    U dient zich tot SIMIM te wenden om de muziekproducenten te vergoeden voor muziekgebruik op non-interactieve of semi-interactieve webradio’s. U vindt de te volgen procedure op de website van SIMIM. Klik op “Internet Muziek”, daarna onder “Webcasting / Streaming”  op Tarieven” en “Aangifteformulier”.

    Indien u muziekwerken “on demand” wilt aanbieden, richt u zich echter rechtstreeks tot de producenten om de vereiste toestemming(en) te bekomen.

    Doorgaans richt u zich tot de uitgever die u kan informeren of hij, dan wel de auteur (of de beheersvennootschap die hem vertegenwoordigt bv. SABAM, SACD/SCAM, deAuteurs) de rechten daartoe beheert. In het geval de uitgever is aangesloten bij SABAM, moet de volgende werkwijze worden gevolgd:

    Ga naar de website van Unisono en klik achtereenvolgens op “Literatuur” en op “Tarief voor literaire reproducties”. U krijgt dan toegang tot een document met de tarieven voor letterkundige werken, inclusief de tarieven voor gebruik op het internet (blz. 15).

    Deze rechten komen toe aan SABAM, maar aangezien Unisono door SABAM wordt beheerd, kunt u uw aanvraag indienen via dit platform, door te klikken op “Doe een aangifte” en de instructies te volgen. U moet inloggen, of, bij een eerste bezoek, moet u zich registreren.

    Artikelen uit de Vlaamse dagbladpers

    De licenties van License2Publish dekken zowel de rechten van de uitgevers als de rechten van de journalisten. In de zeldzame gevallen dat de uitgever niet over een overdracht van de rechten van de journalist beschikt, zal License2Publish u doorverwijzen naar de journalist in kwestie.

    Ga naar de website van License2Publish om de nodige toestemming te krijgen. Klik onder “Licenties” op “Tarieven” en raadpleeg de verschillende tarieven die verband houden met de verspreiding op het internet.

    Klik onder “Licenties” op “Vraag een licentie aan” om toegang te krijgen tot het aangifteformulier.

    Artikelen uit de Franstalige / Duitstalige Belgische dagbladpers

    Om de nodige toestemming te verkrijgen, gaat u naar Copiepresse en klikt u onderaan op de pagina onder “Module de calcul en ligne” op “Accédez au module”. Antwoord op de vragen naargelang uw situatie en het gewenste gebruik. Wanneer u de procedure bevestigt, ontvangt u een overzichtsmail en een prebestelnummer; u wordt vervolgens gecontacteerd voor het opstellen van een contract.

    De leden-uitgevers van Copiepresse hebben allen een overeenkomst gesloten met SAJ-JAM om de rechten te beheren voor de journalisten die hun rechten niet rechtstreeks hebben overgedragen aan die uitgevers. De licenties van Copiepresse dekken dus zowel de rechten van de uitgevers als die van de journalisten.

    Artikelen uit de Franse of Luxemburgse dagbladpers

    Ga naar Copiepresse en klik in de linkerkolom op “Répertoires & Tarifs”. Ga naar “Autres répertoires gérés par Copiepresse (mandats)”.

    U krijgt de Franse tarieven door te klikken op “Répertoires et tarifs presse française”.

    U krijgt de Luxemburgse tarieven door te klikken op “Répertoires et tarifs presse luxembourgeoise”.

    Ga naar het aangifteformulier door te klikken op “Formulaires de déclaration", onder “Autres répertoires gérés par Copiepresse (mandats)”. 

    Artikelen uit de periodieke pers van België

    Repropress garandeert dat de licenties die ze toekent zowel de rechten van de uitgevers van periodieke pers als de rechten van de journalisten omvatten. Repropress verwerft haar rechten immers rechtstreeks van de persuitgever of van de collectieve beheersvennootschap van journalisten “SAJ-JAM”.

    Om de benodigde toestemming te verkrijgen, gaat u naar de website van Repropress, daar klikt u op “Contact” en vervolgens stuurt u uw aanvraag naar het vermelde e-mailadres.

    Belgische beheersvennootschap: SOFAM

    Ga naar de website van SOFAM. Klik op “Diensten”, dan op “Belgische tarieven. Download het pdf-bestand “SOFAM tarief”. Raadpleeg het deel van het document over internet (blz. 35), daar kunt u het toepasselijke tarief terugvinden. Indien u een prijsofferte voor een licentie wenst aan te vragen, keert u terug naar de Nederlandstalige versie van de homepage en klikt u op info@sofam.be bij de vermeldingen onderaan op de website. Die offerte wordt opgemaakt op basis van het tarief opgenomen in de pdf.

    Buitenlandse beheersvennootschappen

    Als het werk waarvan u gebruik wilt maken niet in het repertoire van SOFAM zit, zit het misschien in dat van een van de buitenlandse beheersvennootschappen die vermeld worden op de pagina “Buitenlandse tarieven”. Daar wordt u doorverwezen naar de websites van de zustervennootschappen van SOFAM. Volg de procedure van de site(s) die u aanbelang(t)(en).

    Daarnaast kunt u eveneens een aangifte doen voor het verkrijgen van wereldwijde licenties voor het gebruik op internet van werken van visuele kunst van 30.000 artiesten. Dat kan via de website OnLineArt, waarvan zowel SOFAM als SABAM lid zijn. Het systeem genereert licenties voor de reproductie van de werken op een website of intranet, voor het downloaden, of voor “Pay per view”.

    SABAM

    Maakt het werk deel uit van het repertoire van SABAM, ga dan naar de website van Unisono en klik op “Visuele kunsten”.

    Vervolgens kunt u:

    • naar de tarieven gaan door op het kadertje “Tarief” te klikken en vervolgens op “Tarief visuele kunsten”. Op die manier krijgt u toegang tot een document waarin de tarieven “Internet & Intranet” beschreven staan (pagina 29);
    • een licentieaanvraag doorsturen door te klikken op “Aangifte” en de instructies te volgen.

    Werken vrij van rechten

    Om aan alle bijdragen te ontsnappen, kunt u op uw site ook uitsluitend muziek, afbeeldingen of films plaatsen die vrij van rechten zijn, ook wel “creative commons” genoemd.

    U moet er zich natuurlijk van vergewissen dat de gebruikte werken vrij van rechten zijn en u moet de gebruiksvoorwaarden controleren. Zo is het mogelijk dat het gratis gebruik beperkt is tot niet-commerciële doeleinden.

    Specifiek verdient ook het groot aantal foto’s van beschermde objecten, die zogezegd vrij van rechten zijn, de aandacht. Bijvoorbeeld: als u op uw website een rechtenvrije foto plaatst van het Atomium, moet u daarvoor de toestemming krijgen van SABAM of van de vzw Atomium, die de rechthebbenden van de architect André Waterkeyn vertegenwoordigt.

    Tot slot bestaan er vergelijkbare databases die wel betalend zijn. U moet dan instemmen met de contractuele voorwaarden die die sites aanbieden. U moet zich er ook van verzekeren dat die sites over de rechten beschikken die u nodig hebt.

    Voor dergelijke afbeeldingen verwijzen wij naar agentschappen zoals Getty Images.

    Voor muziek verwijzen wij o.a. naar de website pro-music, waar legale muziekaanbieders vermeld worden.

    Verwijst de hyperlink naar een inhoud die vrij toegankelijk is voor iedereen, dan is er geen nieuwe mededeling aan het publiek en moet u dus geen auteursrecht betalen.

    Verwijst de hyperlink naar informatie die niet voor iedereen toegankelijk is (bv. enkel toegankelijk voor de abonnees) dan gaat het om een nieuwe mededeling aan het publiek. U moet dan opnieuw de rechten verkrijgen van de rechthebbende(n). Indien u die niet hebt kunnen verkrijgen, kunt u die hyperlink dus niet plaatsen.

    Let wel: indien uw website hyperlinks bevat naar persartikels en u de titels ervan hebt gewijzigd, dan kan dat een auteursrechtelijk relevante reproductie uitmaken van de titels en moet u toestemming verkrijgen van de rechthebbende(n).

    Nee.

    Een website is voor iedereen toegankelijk en gaat dus verder dan het toepassingsveld van de uitzondering voor onderwijs of wetenschappelijke doeleinden. Die pedagogische uitzondering is beperkt tot “de mededeling aan het publiek […] (die) beveiligd wordt door passende maatregelen en geen afbreuk doet aan de normale exploitatie van de prestatie” (artikel XI.217/1, 4° van het Wetboek van economisch recht).

    Websitehouders worden soms geconfronteerd met een brief van een onderneming - die geen beheersvennootschap is - met de vraag om auteursrechten te betalen voor afbeeldingen gebruikt op hun website, zelfs indien die afbeeldingen er al jarenlang op staan of wanneer de site slechts een zeer beperkt publiek heeft.

    Permission Machine, PicRights, Copytrack en Getty Images zijn voorbeelden van dergelijke ondernemingen.

    Vooreerst kan gesteld worden dat indien een afbeelding gebruikt wordt zonder toestemming van de rechtenhouder, die laatste het recht heeft daartegen op te treden. Er bestaat ook de mogelijkheid dat een naam vermeld staat op de afbeelding, in dat geval wordt die vermoed de auteur te zijn en wordt u er op die manier van bewust gemaakt dat er wel degelijk auteursrechten rusten op die afbeelding (artikel XI.170 van het Wetboek van economisch recht). Dat betekent echter niet dat er geen auteursrechten zouden zijn als er geen naam vermeld staat!

    In gevallen zoals hier beschreven, gaat het om een rechtenhouder die een bepaalde vennootschap gemandateerd heeft om voor hem op te treden. Naast het betalen van de licentie is het raadzaam dat u, na het verkrijgen van een dergelijke brief, inlichtingen inwint over dat mandaat. Met andere woorden, inlichtingen die ertoe strekken het bewijs te leveren dat de vennootschap in kwestie werkelijk de mandaathouder is van dat auteursrecht.

    Over het bedrag dat u gevraagd wordt te betalen, kunnen wij enkel stellen dat dat naast de auteursrechten ook een bijkomende schadevergoeding voor het onrechtmatige gebruik van de afbeelding kan omvatten. Wij kunnen ons niet uitspreken over de hoogte van dat bedrag, omdat die bevoegdheid uitsluitend toekomt aan de hoven en rechtbanken.

    Ten slotte moet u rekening houden met een mogelijk vrijwaringsbeding dat terug te vinden is in de algemene voorwaarden van het contract met de verkoper van de foto(‘s), de maker van de site, of een andere contractant die u de beelden aanlevert. Dat beding (in het contract tussen de koper van de foto en de verkoper) houdt in dat de koper niet kan worden aangesproken voor een inbreuk op het auteursrecht wanneer hij de afbeelding rechtmatig gekocht heeft. Dat beding kan dus eveneens ingeroepen worden.

    Indien u dat nuttig acht, kunt u hierover ook een klacht indienen via het Meldpunt, door achtereenvolgens te klikken op de vakjes “Factuur / betalingsverzoek / betaling” en “auteursrechten”, of door “auteursrechten” in te typen in de zoekfunctie, waardoor u ook bij het vakje “auteursrechten” terechtkomt.

    De veelgestelde vragen over auteursrecht downloaden (PDF, 326.04 KB)

    Laatst bijgewerkt
    12 juli 2021