Table of Contents
Wat betekent de AI Act voor ontwikkelaars van GPAI-modellen?
Ontwikkelt u een AI-model dat voor verschillende taken tegelijk kan worden ingezet, zoals tekstgeneratie, beeldcreatie of conversatie? Dan valt uw model onder de categorie General Purpose AI (GPAI). Volgens de AI Act bent u in dat geval een aanbieder van een GPAI-model, met specifieke verplichtingen rond transparantie, datagebruik, veiligheid en documentatie.
Die regels gelden zowel voor grote techbedrijven als voor kleinere ondernemingen die eigen modellen bouwen of bestaande modellen verder trainen of verfijnen.
Meer weten over uw verantwoordelijkheden als GPAI-ontwikkelaar?
Raadpleeg de gids over de AI Act (PDF, 1.16 MB) voor een helder en volledig overzicht.
Wanneer is een model een General Purpose AI-model?
Een model wordt als GPAI beschouwd wanneer het:
- voor meerdere verschillende taken kan worden ingezet
- niet ontworpen is voor één specifieke toepassing
- door andere bedrijven kan worden hergebruikt in uiteenlopende contexten
- de basis vormt voor andere AI-systemen, zoals chatbots, analysetools of creatieve modellen
Voorbeelden van GPAI-modellen zijn taalmodellen zoals GPT-4 en beeldgeneratoren zoals DALL·E die tekst, beeld of audio combineren.
Wat als uw GPAI-model een systeemrisico vormt?
De AI Act maakt een onderscheid tussen:
- GPAI-modellen zonder systeemrisico
- GPAI-modellen met systeemrisico
Een model vormt een systeemrisico wanneer het:
- een zeer grote schaal heeft (grote rekenkracht, brede capaciteit, enorme trainingsdata)
- maatschappelijke gevolgen kan hebben als het fout loopt
- kan leiden tot grootschalige verspreiding van desinformatie, manipulatie of veiligheidsrisico’s
In de praktijk gaat het voorlopig enkel om de grootste modellen. Voor de meeste ondernemingen speelt deze categorie dus (nog) niet.
Welke verplichtingen gelden voor aanbieders van GPAI-modellen?
Als ontwikkelaar van een GPAI-model moet u kunnen aantonen dat uw model op een betrouwbare en controleerbare manier werkt. De kernverplichtingen zijn:
- duidelijke technische documentatie opstellen over de werking, prestaties en evaluaties
- een samenvatting van de gebruikte trainingsdata publiceren
- een correct auteursrechtenbeleid toepassen en onrechtmatige datasets vermijden
- informatie up-to-date houden over beperkingen, risico’s en gebruikscontexten
- veiligheidstesten uitvoeren, zoals controles op misbruik, vertekening en fout gedrag
- ondersteuning bieden aan bedrijven die uw model integreren
Een heldere blik op uw verplichtingen als GPAI-aanbieder?
Raadpleeg de gids over de AI Act (PDF, 1.16 MB) voor een duidelijk overzicht.
Welke extra regels gelden voor GPAI-modellen met een systeemrisico?
Voor de grootste modellen in de markt gelden bijkomende eisen, zoals:
- uitgebreide veiligheidsevaluaties vóór en na release
- maatregelen om risico’s op grootschalig misbruik te beperken
- strikte cyberbeveiliging, inclusief bescherming tegen modelinversie en data-extractie
- rapportering aan de bevoegde autoriteiten
- continue monitoring van het gedrag en de impact van het model
Wat als anderen uw model integreren of verder trainen?
Als een ander bedrijf uw GPAI-model gebruikt, kan de rol van aanbieder verschuiven naar dat bedrijf. Dat is bijvoorbeeld het geval wanneer zij:
- uw model integreren in een eigen toepassing
- het model verder verfijnen of finetunen
- het model commercieel herverpakken of opnieuw uitbrengen
In dat geval kunnen zij aanbieder worden van het eindproduct. U blijft wel verantwoordelijk voor correcte modeldocumentatie, transparantie en duidelijke informatie over risico’s en beperkingen.
Welke stappen kan u als GPAI-ontwikkelaar nu al nemen?
Een goede voorbereiding maakt de naleving van de AI Act eenvoudiger. Start met deze stappen:
- maak een overzicht van uw modellen en datasets, inclusief de juiste categorie (GPAI met of zonder systeemrisico)
- voorzie basisdocumentatie en veiligheidstesten over werking, data, prestaties en mogelijke misbruiksscenario’s
- maak duidelijke afspraken over updates, monitoring en licentievoorwaarden voor integratoren
Wilt u zeker zijn dat uw GPAI-ontwikkeling voldoet aan de AI Act?
Download de gids “De AI Act, ook voor mij? – Gids voor ondernemers” (PDF, 1.16 MB) en breng uw processen tijdig in lijn met de regelgeving.
