Veiligheid van apparaten gebruikt in een explosieve atmosfeer

Apparaten en beveiligingssystemen die op de markt worden gebracht en bedoeld zijn voor plaatsen waar ontploffingsgevaar kan heersen moeten voldoende veilig zijn.

Voor welke apparaten?

Het KB over producten voor plaatsen waar ontploffingsgevaar heerst (afgekort “ATEX”) heeft betrekking op apparaten en beveiligingssystemen die op de Europese markt worden gebracht en bedoeld zijn voor plaatsen waar ontploffingsgevaar kan heersen (gassen, dampen, stof, …).

Binnen het toepassingsgebied van dit besluit vallen tevens veiligheids-, controle- en regelvoorzieningen die bedoeld zijn voor gebruik buiten plaatsen waar ontploffingsgevaar kan heersen, maar die nodig zijn voor of bijdragen tot de veilige werking van apparaten en beveiligingssystemen met betrekking tot het ontploffingsgevaar.

Er zijn verschillende groepen en categorieën van deze toestellen naargelang de plaats waar ze gebruikt kunnen worden.

Ook worden producten die onder andere EU wetgeving gereguleerd worden voor deze gevaren uitgezonderd van deze wetgeving. Bv. toestellen voor gebruik op zeeschepen of uitrusting met betrekking tot handel in wapens of munitie.

Reglementering

De algemene bepalingen en veiligheidsvoorschriften voor “ATEX” producten worden beschreven in het Wetboek economisch recht, boek IX betreffende de veiligheid van producten en diensten. Specifiekere eisen en procedures zijn verder uitgewerkt in het koninklijk besluit van 21 april 2016 betreffende het op de markt brengen van apparaten en beveiligingssystemen bedoeld voor gebruik op plaatsen waar ontploffingsgevaar kan heersen (ATEX)

Dit KB is de omzetting van de Europese Richtlijn 2014/34/EU.

Verplichtingen voor de producent

Als producent (fabrikant, vertegenwoordiger van de fabrikant, invoerder, …) moet u ervoor zorgen dat de producten die u op de markt brengt voldoen aan de essentiële veiligheids- en gezondheidsvoorschriften.

Bovendien moet u alle ATEX-producten die op de markt gebracht worden, voorzien van de CE-markering en de bijhorende EG-verklaring van overeenstemming opstellen. Dit houdt in dat, afhankelijk van het type ontwerp, een aantal procedures doorlopen moeten worden alvorens een ATEX-product op de markt mag gebracht worden. De belangrijkste verschillen qua procedures zijn de volgende:

  • ATEX-producten in Groep I Cat. M1 en Groep II Cat. 1 (producten met zeer hoog beschermingsniveau)

    • het product onderwerpen aan een EG-typeonderzoek door een aangemelde instantie;

    • een controle door een aangemelde instantie van de kwaliteit van fabricage uitvoeren, via ofwel een EG-garantiesysteem voor de kwaliteit van het eindproduct ofwel een EG-kwaliteitsgarantiesysteem van de productie met toezicht.

  • ATEX-producten in Groep I Cat. M2 en Groep II Cat. 2 (producten met hoog beschermingsniveau)

    • Voor ontploffingsmotoren en elektrische apparaten:

      • het product onderwerpen aan een EG-typeonderzoek door een aangemelde instantie.
      • een controle door een aangemelde instantie van de kwaliteit van fabricage uitvoeren, via ofwel een EG-garantiesysteem voor de kwaliteit van het eindproduct ofwel een EG-kwaliteitsgarantiesysteem van de productie met toezicht.
    • Voor andere apparaten:
      • controleren van de interne productie;
      • overmaken van het technisch dossier aan een aangemelde instantie.
  • ATEX-producten in Groep II Cat.3 (normaal beschermingsniveau)
    • controleren van de interne productie.

Voor al deze producten is een CE-keuring per eenheid ook toegestaan.

Meer gedetailleerde informatie over de procedures i.v.m. de beoordeling van de overeenstemming welke van toepassing zijn vindt u in het koninklijk besluit van 21 april 2016 betreffende het op de markt brengen van apparaten en beveiligingssystemen bedoeld voor gebruik op plaatsen waar ontploffingsgevaar kan heersen (ATEX).

Laatst bijgewerkt
21 februari 2018