Samenloop van beschermingsregimes van tekeningen of modellen

De ontwerper van een product die er het uiterlijk van wil beschermen, kan dit doen door een tekening of model te deponeren. Indien het ontworpen product een origineel werk is, zal het uiterlijk eveneens beschermd kunnen worden door het auteursrecht, dat immers ook utilitaire werken en werken van toegepaste kunst beschermt. Deze auteursrechtelijke bescherming ontstaat door de creatie op zich van het product en door de originaliteit van de vorm van het product. Het is dus niet nodig het werk (zijnde de vorm van het product) te registreren opdat het beschermd zou zijn.

Bij samenloop van deze rechten, zal het kopiëren van het uiterlijk van een product zowel door het auteursrecht als door het tekeningen- en modellenrecht verboden zijn.

Het uiterlijk van een product kan ook als merk beschermd worden, althans indien de vorm in staat is om de producten of diensten van een onderneming te onderscheiden.

Zo is de bekende vorm van een flesje Coca-Cola als merk geregistreerd. Deze vorm wordt door de consument begrepen als een teken dat aangeeft dat deze frisdrank wordt gecommercialiseerd door de firma Coca-Cola.

In de praktijk is het niet altijd eenvoudig om voor driedimensionele tekens een merkregistratie te verkrijgen. Men moet bovendien weten dat sommige vormen van producten nooit als merk beschermd kunnen worden. Dit is, bijvoorbeeld, het geval voor vormen – doorgaans vormen men een hoge esthetische waarde - die een substantiële waarde aan het product geven. Een Nederlandse rechtbank heeft bijvoorbeeld geoordeeld dat de vorm van een kinderstoel geen merk kon zijn omdat de vorm ervan een hoofdzakelijk esthetische rol vervulde.

Laatst bijgewerkt
15 januari 2018