Beperkingen en uitzonderingen op het tekeningen- of modellenrecht

Beperking van het uitsluitende recht

Het exclusieve recht op een tekening of model houdt niet in dat de houder zich kan verzetten tegen: 

  • handelingen in de particuliere sfeer en voor niet-commerciële doeleinden;
  • handelingen voor experimentele doeleinden;
  • reproductiehandelingen ter illustratie of ten behoeve van onderwijs.  

Voor deze handelingen is de toestemming van de houder van de tekening of het model dus niet vereist. Wel moet de bron van de tekening of het model steeds vermeld zijn. 

Het exclusieve recht op een tekening of model dat een onderdeel vormt van een samengesteld product omvat evenmin het recht zich te verzetten tegen het gebruik van de tekening of het model ter reparatie van het samengestelde product met de bedoeling het oorspronkelijke uiterlijk te herstellen. Een samengesteld product is een product dat bestaat uit meerdere onderdelen die vervangen kunnen worden, zodat het product uit elkaar gehaald en weer in elkaar gezet kan worden. 

De houder van een tekening of model die producten in de Europese Unie in de handel heeft gebracht of zijn toestemming hiertoe gegeven, heeft niet meer het recht om zich te verzetten tegen handelingen met betrekking tot deze producten. Zijn tekeningen- of modellenrecht is “uitgeput” met betrekking tot de exemplaren die door hem of met zijn toestemming in het verkeer zijn gebracht; hij kan over deze exemplaren geen controle meer uitoefenen. 

Recht van voorgebruik

Ook wordt aan elke persoon die, vóór de depotdatum van een tekening of model, zelf al binnen het Benelux grondgebied een product heeft vervaardigd met een identiek uiterlijk (of met een uiterlijk dat bij de geïnformeerde gebruiker geen andere algemene indruk wekt), een eigen gebruiksrecht toegekend. 

Dit recht wordt het “recht van voorgebruik” genoemd. 

Eenzelfde recht wordt ook toegekend aan degene die onder dezelfde omstandigheden een begin heeft gemaakt met de uitvoering van zijn voornemen tot het vervaardigen van een product. 

Wie een recht van voorgebruik kan inroepen, beschikt over de mogelijkheid om de productie van de bedoelde producten op te starten of voort te zetten en dus die tekening of model te exploiteren (met uitzondering van daden van invoer), niettegenstaande het uit de inschrijving voortvloeiende recht.

Laatst bijgewerkt
15 januari 2018

Laatste nieuws voor dit thema

  1. Intellectuele eigendom

    26.04.2018 Werelddag van de Intellectuele Eigendom – Thema van dit jaar: “Vrouwen als drijvende kracht in innovatie en creativiteit”