Table of Contents

    Het vrije verkeer van goederen en diensten is een van de hoofddoelstellingen van de Europese Unie. Nationale technische voorschriften moeten zo zijn opgesteld dat ze geen technische handelsbelemmeringen veroorzaken die ongerechtvaardigd, te restrictief of in strijd zijn met de EU-wetgeving.

    Om dat te verzekeren werd overeenkomstig Richtlijn (EU) 2015/1535 een kennisgevingsprocedure ingesteld. Op enkele uitzonderingen na (zie artikel 7 van Richtlijn EU 2015/1535), moeten de EU-landen de Europese Commissie en de andere lidstaten op de hoogte brengen van elk ontwerp van een technisch voorschrift voordat het in het nationale recht wordt aangenomen. Vanaf de datum van kennisgeving wordt een status-quoperiode van minstens drie maanden vastgesteld. Gedurende die periode mag het EU-land dat technische voorschrift niet aannemen. Die procedure laat de Europese Commissie en de andere lidstaten toe om het ontwerp van technisch voorschrift van een bepaalde lidstaat te onderzoeken.

    Via dat instrument voor informatie, preventie en dialoog worden nationale handelsbelemmeringen die niet gerechtvaardigd zijn, niet in verhouding zijn tot het nagestreefde doel of anderszins in strijd zijn met het recht van de Europese Unie, zoveel mogelijk weggenomen.

    Voor België centraliseert de FOD Economie, K.M.O., Middenstand en Energie de kennisgevingen via de cel Belnotif (be.belnotif@economie.fgov.be).

    Wat wordt bedoeld met een technisch voorschrift?

    Een technisch voorschrift is een ontwerp voor een technische specificatie, een andere eis of een regel voor diensten die de jure of de facto verplicht is voor de verhandeling, de verrichting of het gebruik van diensten of voor de vestiging van een dienstverlener in een lidstaat of in een groot deel van een lidstaat.

    Daarnaast zijn er wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen van de lidstaten (met uitzondering van de bepalingen van artikel 7 van Richtlijn (EU) 2015/1535 ) die de vervaardiging, de invoer, het in de handel brengen of het gebruik van een product verbieden of de verlening of het gebruik van een dienst of een vestiging als dienstverlener verbieden.

    De richtlijn  definieert “een product” als alle producten die industrieel worden vervaardigd, en alle landbouwproducten, met inbegrip van visproducten.

    Een “technische specificatie” beschrijft de kenmerken van een product, d.w.z.:

    • kwaliteitsniveau, prestaties, veiligheid of afmetingen;
    • voorschriften inzake verkoopbenaming, terminologie, symbolen, beproeving en beproevingsmethoden, verpakking, het merken of etiketteren;
    • overeenstemmingsbeoordelingsprocedures.

    De richtlijn definieert ook het begrip “andere eis”. Dat zijn de eisen die aan een product worden opgelegd ter bescherming van de consument of het milieu en die een invloed hebben op de levenscyclus van het product nadat het in de handel is gebracht, zoals de voorwaarden voor gebruik, recyclage, hergebruik of verwijdering van het product, wanneer die voorwaarden op significante wijze de samenstelling, de aard of de verhandeling van het product kunnen beïnvloeden.

    Een "regel betreffende diensten" gaat over een specifieke eis voor de toegang tot en de uitoefening van diensten van de informatiemaatschappij (bepalingen voor de dienstverlener, de diensten en de afnemer van diensten). Een "dienst van de informatiemaatschappij" is een dienst die gewoonlijk tegen vergoeding, langs elektronische weg, op afstand en op individueel verzoek van een afnemer van diensten verricht wordt.

    Elk technisch voorschrift moet een legitiem openbaar belang dienen en daarmee evenredig zijn.

    Kennisgeving van het ontwerp van technisch voorschrift

    Om eventuele belemmeringen voor het vrije verkeer van goederen en diensten weg te nemen moet elke overheid een technisch voorschrift in een ontwerpfase (vóór de aanneming ervan in nationaal recht) aan de Europese Commissie en aan de andere lidstaten melden.

    Om onnodige en herhaalde kennisgevingen tijdens de procedure te voorkomen, moet het ontwerp voor een technisch voorschrift echter worden aangemeld wanneer het voldoende stabiel en uitgerijpt is. Dat wil zeggendat het niet waarschijnlijk is dat de elementen die voor de aanmelding relevant zijn nadien nog aanzienlijk wijzigen.

    De kennisgeving moet gebeuren door het kennisgevingsbericht (PDF, 307.95 KB) volledig in te vullen en samen met de ontwerptekst (in eentalige Word-versie) over te maken. De kennisgevende overheid moet met dat formulier ook de volledigheid en de juistheid van de verstrekte teksten bevestigen.

    Elke tekst die bijdraagt tot een beter begrip van het ontwerp voor een technisch voorschrift, kan eveneens bij de bovengenoemde noodzakelijke documenten worden gevoegd. Dat omvat basisteksten, impactstudies, technische bijlagen, specifieke verslagen, enz.

    Raadpleeg de gedetailleerde instructies
    voor de kennisgeving van
    ontwerpen van technische voorschriften   (PDF, 786.91 KB)

    Voor België centraliseert de FOD Economie, K.M.O., Middenstand en Energie de kennisgevingen via de cel Belnotif ( be.belnotif@economie.fgov.be).

    De cel Belnotif dient de kennisgeving in via de databank TRIS (Technical Regulation Information System) van de Europese Commissie. De relevante informatie van de kennisgevingen zijn publiek toegankelijk.

    Het onderzoek van de ontwerpen

    Op enkele uitzonderingen na beschikken de Commissie en de andere lidstaten over minstens drie maanden om de aangemelde ontwerpen te analyseren en te reageren. Gedurende die periode, “status-quoperiode” genoemd, mogen de ontwerpen niet aangenomen of gepubliceerd worden in het Belgisch Staatsblad.

    Indien het technisch voorschrift tijdens die status-quoperiode aanzienlijk wordt gewijzigd, is een nieuwe kennisgeving nodig, met een nieuwe status-quoperiode. Aanzienlijke wijzigingen zijn onder meer de verkorting van de aanvankelijk geplande uitvoeringstermijn, uitbreiding van het toepassingsgebied, toevoeging van nieuwe eisen, of aanscherping van de eisen.

    De reacties

    De Commissie en de lidstaten kunnen drie types van reactie formuleren:

    • een verzoek om aanvullende informatie, dat de “status-quoperiode” niet verlengt maar waarop de betrokken lidstaat moet reageren;
    • opmerkingen, die de “status-quoperiode” niet verlengen, waarop de betrokken lidstaat niet verplicht is te reageren, maar waarmee hij wel zoveel mogelijk rekening moet houden;
    • een uitvoerig gemotiveerde mening, die de “status-quoperiode” met 1 of 3 maanden verlengt, waarop de betrokken lidstaat moet reageren, en waarmee hij rekening moet houden.

    Komt er een reactie op een Belgische kennisgeving, dan brengt de cel Belnotif de kennisgevende overheid daarvan op de hoogte. Indien de kennisgevende overheid daarop antwoordt, moet dat gebeuren met het “type-reactiebericht (PDF, 456.09 KB)”, dat overgemaakt moet worden aan de cel Belnotif.

    Niet-naleving van de reactieprocedure kan ertoe leiden dat de Europese Commissie een inbreukprocedure inleidt op grond van artikel 258 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie.

    Aan het einde van de status-quoperiode mag de kennisgevende overheid haar tekst aannemen en het in het Belgisch Staatsblad publiceren. Ze moet die definitieve tekst in een eentalige Word-versie naar de cel Belnotif (be.belnotif@economie.fgov.be) sturen om de kennisgevingsprocedure administratief af te sluiten

    Indien een Belgische overheid wil reageren op een buitenlandse kennisgeving kan zij dat doen door het “type-reactiebericht (PDF, 456.09 KB)” over te maken aan de cel Belnotif.

    Raadpleeg de gedetailleerde instructies
    om op een buitenlandse kennisgeving
    te reageren (PDF, 504.98 KB)
    .

    Federaties, bedrijven en particulieren kunnen hun opmerkingen, commentaar en standpunten over een kennisgeving indienen onder de rubriek “bijdragen” op de publieke website van TRIS.

    Buitenlandse kennisgevingen ontvangen die u interesseren

    U kunt automatisch e-mails ontvangen zodra er een kennisgeving verschijnt over nieuwe ontwerpen van technische voorschriften in uw interessegebied. Het volstaat om u in te schrijven op de mailinglijst van de Europese Commissie. De instructie voor het abonneren op buitenlandse kennisgevingen (PDF, 1005.71 KB) verduidelijkt hoe u dat moet doen.

    Nuttige documentatie

    Vademecum van Richtlijn (EU) 2015/1535

    Jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Unie

    Laatst bijgewerkt
    10 januari 2022