Het Comprehensive Economic and Trade Agreement (CETA) - in het Nederlands de "Brede Economische en Handelsovereenkomst" (BEHO) - is een uitgebreid handelsakkoord tussen de Europese Unie (EU) en Canada.
Het CETA is ondertekend op 30 oktober 2016 tussen Canada, de EU en haar lidstaten. Het akkoord is bedoeld om de uitwisselingen van goederen en diensten tussen de EU en Canada te vergemakkelijken, en om die handelsuitwisselingen te reguleren met gemeenschappelijke regels.
Het akkoord bevat bepalingen over:
- de toegang tot de goederenmarkt (afschaffing van 99 % van de douanetarieven en preferentiële oorsprongsregels)
- de markttoegang voor diensten
- de markttoegang voor investeringen en overheidsopdrachten
- de intellectuele eigendomsrechten
- de sanitaire en fytosanitaire maatregelen
- de duurzame ontwikkeling
- de samenwerking op het vlak van regelgeving
- de wederzijdse erkenning
- het vergemakkelijken van de uitwisselingen
- de samenwerking op het vlak van grondstoffen
- de geschillenbeslechting en de technische handelsbelemmeringen
Meer informatie en de teksten van het akkoord kunt u terugvinden op de website van DG Trade van de Europese Commissie.
Voorlopige toepassing van CETA
Na de ondertekening van het CETA door de EU en Canada op 30 oktober 2016, heeft het Europees Parlement op 15 februari 2017 positief gestemd over dat akkoord, waardoor het voorlopig in werking kon treden.
Aangezien het CETA een gemengd akkoord is, kan het pas volledig in werking treden na afronding van alle nationale ratificatieprocedures. Aldus moeten, voor België, ook de parlementen op het federale en het gewestelijke niveau hun goedkeuring geven vooraleer het akkoord in werking kan treden.
De EU past dus sinds 21 september 2017 een groot deel van de tekst van het akkoord ten voorlopige titel toe.
De voornaamste domeinen die uitgesloten worden van die voorlopige toepassing, zijn:
- investeringsbescherming
- markttoegang voor beleggingen (maar toegang tot de markt voor buitenlandse directe investeringen is een exclusieve bevoegdheid van de EU en wordt daarom voorlopig toegepast)
- systeem van het investeringsgerecht (Investment Court System - ICS)
- een artikel over camcording.
Worden toegepast naargelang de verdeling van de bevoegdheden tussen de EU en haar lidstaten:
- hoofdstuk 22 "Handel en duurzame ontwikkeling"
- hoofdstuk 23 "Handel en arbeid"
- hoofdstuk 24 "Handel en milieu".
CETA en autocertificatie
Het CETA is het eerste bilaterale akkoord waarbij een systeem van autocertificatie van de preferentiële oorsprong ontwikkeld wordt, naar het model van het Algemeen Preferentiestelsel (APS). Dat betekent dat exporteurs zich moeten registreren in een database van de Europese Commissie (REX - "Registered EXporters system/systeem van geregistreerde uitvoerders") om de oorsprongsverklaringen te kunnen uitgeven, die de deur openen naar het genieten van de tariefpreferenties. De EU-uitvoerders die zich wensen te registreren, worden uitgenodigd om contact op te nemen met de Belgische douane.
Enkele gegevens over de handel tussen de EU en Canada
De handelsrelatie tussen de EU en Canada is sinds 2017 versterkt door CETA. Dit akkoord bevordert de wederzijdse toegang tot markten en stimuleert investeringen. België voert vooral farmaceutische en chemische producten uit naar Canada, terwijl de invoer voornamelijk bestaat uit edelmetalen, ertsen en landbouwproducten.
De cijfers hieronder zijn afkomstig van de Nationale Bank van België en geven een beeld van de totale handelsstromen in 2024, inclusief de top 5 ingevoerde en uitgevoerde productgroepen op HS2-niveau (2-cijferniveau van het geharmoniseerd systeem over de omschrijving en codering van goederen-Harmonized System, HS).
Totale invoer uit Canada: 2,33 miljard euro
Top 5 ingevoerde producten:
- parels, edelstenen, edele metalen, fancybijouterieën en munten: 927,06 miljoen euro
- farmaceutische producten: 344,31 miljoen euro
- ertsen, slakken en assen: 295,19 miljoen euro
- meststoffen: 222,62 miljoen euro
- zaden, vruchten, stro en voer: 123,80 miljoen euro
Totale uitvoer naar Canada: 2,56 miljard euro
Top 5 uitgevoerde producten:
- farmaceutische producten: 955,70 miljoen euro
- organische chemische producten: 307,78 miljoen euro
- mechanische toestellen en machines: 171,47 miljoen euro
- minerale brandstoffen, aardolie en distillatieproducten: 157,53 miljoen euro
- landvoertuigen: 149,69 miljoen euro
Access2Markets, een online gids voor handel buiten de EU
Access2Markets is het onlineportaal waar exporteurs en importeurs gedetailleerde informatie krijgen.
Raadpleeg het online Access2Markets portaal. U vindt er informatie op maat van uw product(en) over onder andere:
- de geldende douanetarieven en nationale of lokale belastingen
- procedures en formaliteiten
- productregels en -vereisten
- oorsprongsregels
- en andere vereisten waaraan moet worden voldaan om handel te voeren met Canada.
Access2Markets – Services biedt uitgebreide informatie over de vereisten voor het exporteren van diensten naar Canada, zowel op nationaal als op subnationaal niveau.
Het portaal bevat ook informatie over openbare aanbestedingen in Canada waartoe EU-ondernemingen toegang hebben op basis van de verbintenissen van Canada in het kader van CETA en de WTO-Overeenkomst inzake overheidsopdrachten (GPA). Die informatie kunt u vinden op Procurement for Suppliers. U kunt nagaan of uw bedrijf gerechtigd is om deel te nemen aan een bepaalde overheidsopdracht in Canada.