Elektriciteit is een onmisbaar onderdeel van ons dagelijkse leven en van de sociaaleconomische activiteiten van onze ondernemingen. De bevoorrading van elektriciteit moet echter met unieke technische beperkingen rekening houden. Dat betekent dat geïnjecteerde elektriciteit (aanbod: productie en import) op ieder ogenblik gelijk moet zijn aan de afgenomen hoeveelheid (verbruik en export) om het evenwicht tussen vraag en aanbod te kunnen waarborgen en zo ook de bevoorrading van burgers en ondernemingen. Vraag en aanbod veranderen voortdurend, terwijl elektriciteit moeilijk op grote schaal opgeslagen kan worden.

Hoewel België over een zeer efficiënt netwerk beschikt, blijven stroomonderbrekingen door plotse fenomenen (veroorzaakt door technische incidenten, stormen of natuurrampen) of schaarste aan elektriciteit nog steeds mogelijk.

De grote impact van elektriciteit op onze samenleving verantwoordt een degelijk crisisbeleid om crisissituaties zo goed als mogelijk te beheersen.

Er werden al tal van initiatieven genomen op basis van een samenwerking tussen:

  • de FOD Economie,
  • de transmissienetbeheerder (Elia) en
  • het federale crisiscentrum van de FOD Binnenlandse Zaken (CGCCR).

Risicoparaatheidsplan

In januari 2022 werd een eerste Belgisch risicoparaatheidsplan voor de elektriciteitssector (PDF, 1.78 MB) vastgesteld. Dat plan past in de Verordening (EU) 2019/941 van het Europees Parlement en de Raad van 5 juni 2019 betreffende risicoparaatheid in de elektriciteitssector en de intrekking van de Richtlijn 2005/89/EG. Op basis van zowel een nationale als regionale risicobeoordeling werden bestaande preventieve en curatieve maatregelen in kaart gebracht.

Het risicoparaatheidsplan is een vertrekpunt voor het verder uitwerken van een degelijk crisisbeleid en zowel een preventief als een curatief luik van het crisisbeheer.

Crisisbeheer: procedures

Het elektriciteitsnet beschermen tegen een onevenwicht vereist een verschillende aanpak naargelang de oorzaken: een plots fenomeen of een voorzienbaar tekort voor een korte of langere periode.

Daarom voorziet de regelgeving in twee procedures voor crisisbeheer in het elektriciteitssysteem:

Die twee procedures staan beschreven in het ministerieel besluit van 3 juni 2005 tot vaststelling van het afschakelplan van elektriciteit.

Juridisch gezien verwijst het begrip “afschakelplan” naar dat ministerieel besluit. Om de communicatie te vergemakkelijken en voor een eenvoudiger begrip gebruiken wij op deze site “afschakelplan" om de concrete uitvoering van de afschakeling aan te duiden zoals die voorzien is in het ministerieel besluit (praktische modaliteiten van de afschakeling.
 

Laatst bijgewerkt
4 februari 2022