Europees octrooi

Wijziging vertaalvereisten validatie in België

Op 1 januari 2017 wijzigen de vertaalvereisten voor de validatie in België van Europese octrooien verleend in het Engels.
U vindt meer toelichting in onze informatiebrief (PDF, 176.16 Kb).

Wenst u bescherming in een aantal Europese landen, dan kan het voordeliger zijn om een Europees octrooi aan te vragen. Met één aanvraag en één procedure kunt u zo een octrooi bekomen dat geldig is in meerdere landen van de momenteel 38 lidstaten van het Europese OctrooiverdragExterne link. Dit Europese Octrooiverdrag is in 2000 herzien.

Voor het Europese octrooi moet nagegaan worden welke versie van toepassing is, op basis van de datum waarop de octrooiaanvraag werd ingediend en het octrooi werd verleend, en afhankelijk van de toepassing in de tijd van de desbetreffende wettelijke bepaling. Er zijn drie periodes te onderscheiden:

  • De octrooien die verleend werden vóór 13 december 2007 en de octrooiaanvragen die werden ingediend vóór deze datum, alsook de Europese octrooien die zijn verleend op basis van deze aanvragen, zijn onderworpen aan de versie van 1973 van het Europese Octrooiverdrag (uitgevoerd door de Belgische wet van 8 juli 1977).

  • Het nieuwe Europese Octrooiverdrag (uitgevoerd door de Belgische wet van 21 april 2007) is van toepassing op Europese octrooiaanvragen die zijn ingediend vanaf 13 december 2007, en de Europese octrooien die zijn verleend op basis van deze aanvragen.

  • Sinds 22 september 2014 trad een derde wetgevend instrument in werking in België, dat de nieuwe versie van het Europese Octrooiverdrag herneemt. Het betreft boek XI van het Wetboek van economisch recht, waarvan de bepalingen over het Europese octrooi enkel van toepassing zijn op Europese octrooiaanvragen ingediend vanaf 22 september 2014, alsook de Europese octrooien die zijn verleend op basis van deze aanvragen.

De procedure tot het bekomen van een Europees octrooi is wel ingewikkelder en duurt langer dan de Belgische procedure, wegens een verplicht onderzoek naar de materiële octrooieerbaarheidsvoorwaarden. Anderzijds maakt dit het octrooi ook sterker.

Wie om de verlening van een Europees octrooi verzoekt, duidt in het algemeen alle verdragsluitende staten aan. Wel kan, tot aan de verlening van het Europees octrooi, de aanwijzing van een lidstaat daarna op elk ogenblik worden ingetrokken en de verlening dus worden beperkt tot één of meer landen.

Van zodra een Europees octrooi voor een reeks lidstaten is verleend, omvat het in de betrokken landen dezelfde rechten als een nationaal octrooi. Het gaat in feite om een bundel aan nationale octrooien. Het octrooi is meer bepaald onderworpen aan de nationale regels voor de

  • beschermingsomvang,

  • overdracht en licentie,

  • handhaving, ...

Een Europees octrooi kan bijgevolg een verschillende draagwijdte hebben in de landen waarvoor het verleend is.

De Europese procedure bestaat uit vijf stappen:

  1. In een eerste fase wordt de octrooiaanvraag ingediend.
  2. Deze ondergaat een formeel onderzoek en vervolgens een nieuwheidsonderzoek. De volledige aanvraag en het nieuwheidsrapport worden daarna gepubliceerd.
  3. Indien de aanvrager de procedure wenst verder te zetten, wordt er vervolgens overgegaan tot het onderzoek ten gronde, d.w.z. men gaat na of de octrooieerbaarheidsvoorwaarden van nieuwheid, inventiviteit (uitvinderswerkzaamheid), industriële toepasbaarheid en geoorloofdheid zijn vervuld. Het octrooi wordt dan verleend en gepubliceerd, of afgewezen.
  4. Tegen de verlening kan door derden eventueel oppositie worden aangetekend.
  5. Ten slotte staat beroep open tegen beslissingen van het Europees OctrooibureauExterne link (EOB).

Raadpleeg voor meer uitgebreide en up-to-date informatie de website van het Europees OctrooibureauExterne link.

Indienen octrooiaanvraag

Waar en hoe een octrooiaanvraag indienen?

Om een Europees octrooi aan te vragen, dient u het aanvraagformulierExterne link in bij het Europese Octrooibureau te München (EOB), Den Haag of Berlijn. U kunt dit per post, fax, in persoon of onlineExterne link doen. U kunt het ook indienen (maar niet online) via de Dienst voor de Intellectuele Eigendom in Brussel.

ToelichtingsnotaExterne link bij het aanvraagformulier.

Adressen en openingsuren van het Europese octrooibureauExterne link.

Adressen en openingsuren van de Belgische Dienst voor de Intellectuele Eigendom.

Moet u zich laten vertegenwoordigen of kunt u zelf uw aanvraag indienen? Zie een deskundige contacteren.

Inhoud van de octrooiaanvraag

Een correcte invulling van het aanvraagformulier is belangrijk. Slechts wanneer een aantal gegevens correct zijn verstrekt, wordt een datum van indiening toegekend. Deze datum is bepalend voor de beoordeling van nieuwheid, en dus ook voor de voorrang tussen verschillende octrooiaanvragen. Zowel in de Europese als Belgische procedure geldt immers het first-to-fileprincipe, wat inhoudt dat de eerste aanvrager rechthebbende is op een octrooi, ook al heeft hij niet als eerste de betreffende uitvinding gedaan.

De aanvraag moet de volgende gegevens bevatten:

  • een verzoek tot verlening van een octrooi;
  • gegevens waaruit de identiteit van de aanvrager blijkt;
  • een beschrijving van de uitvinding;
    De uitvinding moet in de octrooiaanvraag zodanig duidelijk en volledig worden beschreven dat zij door een deskundige kan worden toegepast.
  • een of meer conclusies;
    Deze beschrijven het onderwerp waarvoor bescherming wordt gevraagd. Hoewel de beschrijving en eventuele tekeningen dienen ter interpretatie van de conclusies, zijn het enkel deze laatste die de beschermingsomvang van een octrooi bepalen.
    Formuleert u de conclusies te beperkend, dan kan hieraan later niet meer worden verholpen. Een slechte redactie kan dus leiden tot een octrooi met een beperktere beschermingsomvang. Een deskundige contacteren is dan ook sterk aan te raden!
  • eventuele tekeningen waarnaar de beschrijving of de conclusies verwijzen;
    Dit is vereist wanneer ze nodig zijn om de uitvinding te begrijpen.
  • een uittreksel (abstract)
    Dit is alleen bedoeld als technische informatie voor derden.
  • Indien toepasselijk, een volmacht voor een vertegenwoordiger (erkende octrooigemachtigde, advocaat, werknemer,...). 

    Formulieren voor de octrooiaanvraagExterne link

Een aantal van de bovenstaande gegevens kunt u in een later stadium nog vervolledigen. De verklaring dat een octrooi wordt aangevraagd, gegevens waaruit de identiteit van de aanvrager blijkt en een beschrijving van de uitvinding of een verwijzing naar een eerder ingediende aanvraag zijn echter noodzakelijk om een datum van indiening te verkrijgen. Die datum is bepalend voor de beoordeling van de nieuwheid en zal ook de voorrang bepalen op later ingediende octrooiaanvragen.

Taal van de octrooiaanvraag

Een aanvraag voor een Europees octrooi mag u in eender welke taal indienen, maar u moet binnen de twee maanden een vertaling in het Duits, Engels of Frans aan het dossier toevoegen. Voor de uiteindelijke publicatie van het octrooi moeten de conclusies in het Duits, Engels én Frans worden vertaald. U kunt Europese octrooien bovendien gratis consulteren in alle officiële talen van de lidstaten van de Europese Octrooiorganisatie via een automatische vertaalsoftwareExterne link die het Europees Octrooibureau ter beschikking stelt. Deze vertaling is enkel ter informatieve titel, en heeft geen juridische waarde.

Let wel: het bovenstaande geldt enkel voor de Europese octrooiaanvraag zelf. De correspondentie met de Dienst in het kader van een Europese octrooiaanvraag gebeurt niet in eender welke taal, maar volgt de gebruikelijke regels voor het taalgebruik in bestuurszaken.

Validatie in België

Opdat een Europees octrooi in België rechtsgevolgen heeft, moet u België aanwijzen in de octrooiaanvraag én moet het verleende octrooi in België gevalideerd worden.

Voor de validatie is volgend onderscheid te maken:

  • Alle Europese octrooien verleend in het Frans of het Duits worden automatisch gevalideerd in België, ongeacht de datum van verlening, wijziging of beperking.

  • Europese octrooien verleend, gewijzigd of beperkt in het Engels vanaf 1 januari 2017 worden automatisch gevalideerd in België zonder verdere vereisten.

Voor de validatie in België van Europese octrooien verleend, gewijzigd of beperkt in het Engels voor 1 januari 2017 moet u echter een vertaling naar het Frans, het Duits of het Nederlands indienen binnen een termijn van drie maanden vanaf de datum van publicatie van de vermelding van de verlening, wijziging of beperking. Deze vertaling moet u bezorgen aan de Dienst voor de Intellectuele Eigendom.

Als u de vertaling niet binnen de voorziene termijn overmaakt aan de Dienst, dan wordt het Europese octrooi geacht in België vanaf het begin geen gevolgen te hebben. Onder bepaalde voorwaarden is echter een herstel van rechten mogelijk via een herstelprocedure

Taksen

Om een geldig Europees octrooi te krijgen én te behouden, moet u een aantal taksen betalen. Zo moet u bijvoorbeeld binnen één maand na indiening een indieningstaks betalen. Meer hierover vindt u op de webpagina over de kosten.

Terug naar boven

Formeel onderzoek, nieuwheidsonderzoek en publicatie van de aanvraag

Formeel onderzoek

Om een datum van indiening te verkrijgen, moeten een aantal formele vereisten vervuld zijn. De aanvraagafdeling van het Europees Octrooibureau controleert of de volgende gegevens in orde zijn:

  • de verklaring dat een octrooi wordt aangevraagd,

  • gegevens waaruit de identiteit van de aanvrager blijkt en

  • een beschrijving van de uitvinding, met binnen de twee maanden één of meer conclusies.

Slechts dan wordt een datum van indiening toegekend.

Behoudens een recht van voorrang, is deze datum van indiening van belang om nieuwheid te boordelen en dus ook de voorrang te bepalen ten opzichte van andere aanvragen. Ook wordt de termijn van 20 jaar voor de geldigheidsduur vanaf dit moment berekend. Het toekennen van een datum van indiening houdt echter nog niet het verlenen van een octrooi in.

Daarnaast verifieert deze aanvraagafdeling

  • of de taksen zijn betaald en

  • of aan de andere formaliteiten is voldaan,

en wordt, indien nodig, een termijn toegekend om het dossier aan te vullen.

De octrooiaanvraag wordt geacht te zijn ingetrokken wanneer de indiener dit niet binnen de toegekende termijn in orde brengt.

Nieuwheidsonderzoek

Tegelijkertijd met het formele onderzoek, stelt de afdeling nieuwheidsonderzoek van het EOB een nieuwheidsverslag op en zendt dit naar de octrooiaanvrager, samen met een voorlopige en niet-bindende opinie over de andere octrooieerbaarheidsvoorwaarden.

Publicatie van de aanvraag

Zo snel mogelijk na het verstrijken van 18 maanden na de datum van indiening, wordt de volledige aanvraag en het nieuwheidsverslag gepubliceerd in het Europese OctrooibladExterne link. Het dossier is vanaf dan ook ter plaatse in te kijken door het publiek.

Terug naar boven

Onderzoek ten gronde, octrooiverlening en publicatie van het octrooi

Onderzoek ten gronde

Na de publicatie van het nieuwheidsverslag heeft de aanvrager 6 maanden de tijd om een onderzoek ten gronde aan te vragen. Doet hij dit niet, dan wordt de aanvraag geacht te zijn ingetrokken.

Hierbij zal de onderzoeksafdeling van het Europese octrooibureau nagaan of aan de essentiële octrooieerbaarheidsvoorwaarden is voldaan.

  • Nieuwheid,

  • inventiviteit (uitvinderswerkzaamheid),

  • industriële toepasbaarheid en

  • geoorloofdheid

worden dus gecontroleerd, alsook of de materie niet van octrooibescherming is uitgesloten en of de uitvinding duidelijk en volledig is beschreven.

Octrooiverlening en publicatie

Zijn alle voorwaarden vervuld, de taksen betaald en vertalingen bezorgd, dan verleent het Europese octrooibureau het octrooi. Het Europees octrooi treedt in werking vanaf de dag dat het wordt vermeld in het Europese OctrooibladExterne link. Slechts vanaf die datum is het octrooi geldig.

Wél heeft de octrooihouder ook vóór die datum een aantal rechten. Zie beschermingsomvang.

Het toegekende octrooi wordt in zijn geheel gepubliceerd in het Europese Octrooiblad en is bovendien onlineExterne link consulteerbaar.

Zie de vereisten voor validatie in België m.b.t. de rechtsgevolgen van een Europees octrooi in België.

Terug naar boven

Oppositie

Binnen de 9 maanden na publicatie van de verlening in het Europese OctrooibladExterne link, kan iedereen die dit wenst oppositie instellen tegen het Europees octrooi. Dit kan slechts op voorgeschreven gronden en meer bepaald

  • wanneer het octrooi niet voldoet aan de materiële beschermingsvoorwaarden,

  • wanneer de uitvinding niet duidelijk en volledig is beschreven, of

  • wanneer het uiteindelijke octrooi ruimer is dan de oorspronkelijke octrooiaanvraag.

De oppositieafdeling van het Europees octrooibureau onderzoekt die gronden en beslist daarna om het octrooi

  • te herroepen,

  • in stand te houden of

  • te wijzigen.

Na de voornoemde periode van 9 maanden kan tegen het Europese octrooi enkel nog per lidstaat oppositie worden ingesteld bij de bevoegde nationale rechtbanken.

Terug naar boven

Beroep

Beslissingen van de aanvraagafdeling, de onderzoeksafdeling of de oppositieafdeling van het Europese octrooibureau zijn tot twee maanden na kennisgeving van de beslissing vatbaar voor beroep bij de Kamer van beroep van het EOB.

Tegen de beslissingen van de Beroepskamers kan beroep aangetekend worden bij de Grote kamer van beroep die waakt over de uniforme toepassing van de rechtsregels van het Europese Octrooiverdrag.

Wetgeving

Contact Center

FOD Economie, K.M.O., Middenstand en Energie
Contact Center

Vooruitgangstraat 50
1210 Brussel

Meer over het Contact Center

Tel.: +32 800 120 33
Fax: +32 800 120 57

Volg de FOD Economie

FacebookExterne linkTwitterExterne link