Merken

Wat is een merk?

Een merk is een teken dat door een onderneming wordt gebruikt ter identificatie van haar producten of diensten. Aan de hand van dit teken is het publiek in staat ze te onderscheiden van de producten en diensten die andere ondernemingen op de markt brengen.

Een merk is dus ‘een teken’. Dit teken kan verschillende gedaantes aannemen gaande van woorden, afkortingen, cijfercombinaties, slogans of afbeeldingen, over vormen en kleuren, tot zelfs geluidsfragmenten. Zie types en voorbeelden merken.

Voorbeelden van bekende merken spreken vaak tot de verbeelding. Denk aan Stella Artois, Chiquita, Coca-Cola, Google, Apple, Microsoft, Colruyt waarvan niet enkel de benaming maar eveneens het figuratief element (logo) onmiddellijk herkenbaar zijn.

    Stella Artois             Appel         Windows Logo          Chiquita    

Let op, er bestaat ook een bijzondere vorm van merken die niet als individuele merken dienst doen maar als collectieve merken. Het gaat dan om tekens die niet dienen ter onderscheiding van de producten of diensten van één welbepaalde onderneming, maar die verschillende ondernemingen kunnen gebruiken ter onderscheiding van één of meer gemeenschappelijke kenmerken van hun waren of diensten. Bijv. het merk ‘Woolmark’.

Op eenzelfde product (bijv. bier) of in verband met een bepaalde dienst (bijv. verkoop van boeken online) kan men soms verschillende tekens aantreffen die niet noodzakelijk allemaal ‘merken’ zijn en het is belangrijk dit onderscheid te maken omdat verschillende juridische regels gelden. Het kan dan bijvoorbeeld gaan om geografische aanduidingen of andere kwaliteitslabels, domeinnamen of handels- en vennootschapsnamen.

De functie van een merk

Merken vervullen een onderscheidingsfunctie. Door merkaanduidingen weten de consumenten, maar ook de andere ondernemingen (producenten, handelaars, dienstverleners), van welke onderneming de producten of de diensten afkomstig zijn, en dus welke ondernemingen verantwoordelijk zijn voor de producten of diensten in kwestie. Nauw hiermee verbonden is de kwaliteitsfunctie. Consumenten verwachten dat producten van hetzelfde merk aan dezelfde kwaliteitsnormen voldoen.

Uiteraard kan een merk hierdoor ook een belangrijke reclamefunctie vervullen. Via merkaanduiding kan de keuze van de consument beïnvloed worden maar dan is het belangrijk dat de consument de band tussen het merkteken en een bepaalde onderneming kan leggen. Kortom, het is voor ondernemingen uitermate belangrijk om hun merken te registreren en beschermen.

Hoe verkrijg ik een merk?

Indien u voor een teken een merkrecht wenst te krijgen, volstaat het niet dit teken (als eerste) te gebruiken voor bepaalde waren of diensten. U moet in de eerste plaats dit teken als merk laten registreren voor bepaalde categorieën van waren of diensten. Merkbescherming ontstaat dus niet automatisch, in tegenstelling tot bijvoorbeeld het auteursrecht. Naargelang het territorium waar u merkbescherming wenst, moet u de procedure volgen voor een Beneluxmerk of een gemeenschapsmerk. Indien u ook buiten de Europese Unie of slechts in enkele Europese landen bescherming wenst, kunt u eventueel de internationale procedure volgen, zoniet moet u zich wenden tot de merkenbureaus van de betreffende landen.

Vooraleer tot een merkdepot te besluiten, doet u er wel goed aan om te onderzoeken of uw teken voldoet aan de beschermingsvoorwaarden van onderscheidend vermogen, beschikbaarheid en toelaatbaarheid, die in de meeste landen op een vergelijkbare wijze gelden.

Waarom registreren?

Eens uw merk is geregistreerd, beschikt u over een aantal exclusieve rechten op het gebruik van het nu beschermde teken. Het belangrijkste attribuut van deze rechten is het ‘verbodsrecht’. U kunt anderen verbieden om een identiek of overeenstemmend teken te gebruiken voor dezelfde of gelijksoortige waren of diensten. Van zodra uw merk bekendheid geniet, kunt u er zich zelfs tegen verzetten dat derden het teken voor niet-gelijksoortige waren of diensten (dus buiten de categorieën waarvoor het merk is ingeschreven) gebruiken.

Merkbescherming garandeert u bovendien de vrijheid om zelf het beschermde teken te gebruiken. Wanneer u immers een teken niet als merk registreert, loopt u het risico dat anderen dat wel doen. Zij zouden u dan nadien in de regel – er bestaan uitzonderingen - kunnen verbieden om het merkteken nog te gebruiken!

Het exclusieve recht dat een merkregistratie verleent, kunt u ook aanwenden om extra inkomsten te genereren. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren via licenties of overdracht.

Zijn er kapers op de kust die zonder uw toestemming uw merkteken gebruiken of die profiteren van de bekendheid van uw teken, dan kunt u op basis van uw merkregistratie bepaalde acties en procedures voeren.

Nuttige Links

Wetgeving

Contact Center

FOD Economie, K.M.O., Middenstand en Energie
Contact Center

Vooruitgangstraat 50
1210 Brussel

Open van 9.00 tot 17.00 uur

Meer over het Contact Center

Tel.: +32 800 120 33
Fax: +32 800 120 57

Volg de FOD Economie

FacebookExterne linkTwitterExterne link