Aangifte van het risico

Bij het sluiten van de verzekeringsovereenkomst moet de verzekeringnemer het risico nauwkeurig beschrijven. Dat moet de verzekeraar in staat stellen om het risico te evalueren en bijgevolg het risico te aanvaarden of te weigeren. Het laat ook toe om bij aanvaarding van het risico de juiste premie te bepalen. Soms worden hiervoor vragenlijsten gebruikt. Bovendien verwacht men van de verzekeringnemer een grote openheid. Zo moet hij spontaan elk element meedelen waarvan hij denkt dat het een invloed kan hebben op de inschatting van het risico.

Hoe gaat de verzekeringswet er mee om als in de loop van de overeenkomst blijkt dat het risico niet correct werd aangegeven?

Voor bedrog, het opzettelijk verzwijgen of onjuist meedelen van gegevens kent de verzekeringswet geen genade: de overeenkomst is nietig en de vervallen premies zijn verloren.

Het is ook mogelijk dat de onjuiste aangifte niet opzettelijk is geschied.

Een voorbeeld: naar aanleiding van een geval van waterschade ontdekt de brandverzekeraar dat het gebouw een lichte prefabconstructie is, hoedanigheid die hem niet werd meegedeeld bij het sluiten van de overeenkomst. De wet voorziet dat de verzekeraar ofwel kan voorstellen om de premie aan te passen, ofwel de overeenkomst op te zeggen als hij bewijst dat een dergelijk type constructie nooit verzekerd werd.

Gebeurt een dergelijke vaststelling naar aanleiding van een schadegeval, dan maakt de wet echter een onderscheid.

• De onjuiste mededeling kan niet verweten worden aan de verzekeringnemer:
  De verzekeraar moet de schade vergoeden.

• De onjuiste mededeling kan wel verweten worden aan de verzekeringnemer:
  de verzekeraar moet wel vergoeden maar slechts op basis van de verhouding tussen de betaalde premie en de premie die betaald had moeten worden indien de mededeling juist was gebeurd.

Indien de verzekeraar bewijst dat hij een dergelijk risico nooit zou verzekerd hebben, is de schadevergoeding beperkt tot de terugbetaling van alle reeds betaalde premies.